Trong gần 3 tháng đầu năm 2026, cả nước ghi nhận 25.094 ca mắc tay chân miệng, trong đó có một số trường hợp diễn tiến nghiêm trọng. Đáng chú ý, khu vực phía Nam chiếm đến 71,9% tổng số ca, và 92,7% là trẻ từ 1–5 tuổi.

Đặc biệt, sự lưu hành của chủng Enterovirus 71 (EV71) có nguy cơ gây biến chứng nguy hiểm, diễn tiến nhanh, ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe của trẻ nếu không được phát hiện kịp thời.

BỆNH TAY CHÂN MIỆNG LÀ GÌ?

Bệnh tay chân miệng là bệnh truyền nhiễm do vi rút đường ruột gây ra, lây từ người sang người chủ yếu theo đường tiêu hóa, dễ gây thành dịch. Bệnh rất dể lây do tiếp xúc trực tiếp hay gián tiếp qua thức ăn, thức uống hay vật dụng, đồ chơi, qua bàn tay kém vệ sinh của người lớn. Bệnh xảy ra quanh năm và gặp ở mọi lứa tuổi nhưng thường gặp ở trẻ dưới 5 tuổi.

Bệnh tay chân miệng có thể gây biến chứng nguy hiểm như viêm não, viêm cơ tim, phù phổi cấp dẫn đến tử vong nếu không được phát hiện sớm, theo dõi và điều trị kịp thời. Vì vậy, việc nhận biết sớm trẻ mắc bệnh tay chân miệng là vô cùng quan trọng.

TRIỆU CHỨNG 

1. Giai đoạn ủ bệnh: 3-7 ngày.

2. Giai đoạn khởi phát: từ 1 - 2 ngày với các triệu chứng như sốt nhẹ, mệt mỏi, đau họng, biếng ăn, tiêu chảy vài lần trong ngày.

3. Giai đoạn toàn phát: 
+ Loét miệng: vết loét đỏ ở niêm mạc miệng, lợi, lưỡi, gây đau miệng, bỏ ăn, bỏ bú, tăng tiết nước bọt.
+ Hồng ban hoặc bóng nước ở lòng bàn tay, khuỷu tay, lòng bàn chân, gối, mông, cùi trỏ.
+ Sốt nhẹ.
+ Ăn, bú kém.
+ Biến chứng thần kinh, tim mạch, hô hấp thường xuất hiện sớm từ ngày 2 đến ngày 5, có thể đến ngày 7 của bệnh.

4. Giai đoạn lui bệnh: thường từ 3 - 5 ngày sau giai đoạn toàn phát, trẻ hồi phục hoàn toàn nếu không có biến chứng.

ĐIỀU TRỊ

Hiện nay chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, chỉ điều trị hỗ trợ.

Khoảng 90% trẻ được theo dõi và điều trị tại nhà.
+ Cách ly: không đi học, không đến chổ đông người trong 10 ngày.
+ Dinh dưỡng đầy đủ theo tuổi, thức ăn lỏng, dễ tiêu, để nguội mát, chia nhiều bữa nhỏ. Trẻ còn bú cần tiếp tục cho ăn sữa mẹ.
+ Giảm đau, hạ sốt.
+ Vệ sinh răng miệng.
+ Nghỉ ngơi, tránh kích thích.
+ Chăm sóc tổn thương da: không làm vỡ các mụn nước, có thể bôi dung dịch sát khuẩn vào các mụn nước vỡ
+ Tránh lây lan bệnh cho các thành viên khác trong gia đình, không dùng chung đồ dùng cá nhân, rửa tay trước và sau chăm sóc trẻ, vệ sinh môi trường.
+ Tái khám mỗi 1 - 2 ngày trong 7-10 ngày đầu của bệnh. Trẻ có sốt phải tái khám mỗi ngày cho đến khi hết sốt ít nhất 48 giờ.
+ Thường xuyên theo dõi phát hiện các dấu hiệu nặng.

TRẺ CẦN TÁI KHÁM NGAY KHI CÓ ≥ 1 DẤU HIỆU:
+ Sốt trên 39°C hoặc kéo dài trên 48 giờ.
+ Nôn ói nhiều.
+ Lừ đừ hoặc kích thích.
+ Không bú hoặc ăn bú quá ít.
+ Giật mình.
+ Thở nhanh, khó thở.
+ Da nổi vân tím (nổi bông).
+ Hôn mê, co giật.
+ Trẻ có dấu hiệu bất thường hoặc cha mẹ lo lắng.

HƯỚNG DẪN PHÒNG BỆNH

- Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng dưới vòi nước chảy nhiều lần trong ngày (cả người lớn và trẻ em), đặc biệt trước khi chế biến thức ăn, trước khi ăn hoặc cho trẻ ăn, trước khi bế ẵm trẻ, sau khi đi vệ sinh, sau khi thay tã và làm vệ sinh cho trẻ.
- Lau sạch các bề mặt và dụng cụ tiếp xúc hằng ngày của trẻ như đồ chơi, dụng cụ học tập, tay nắm cửa, tay vịn cầu thang, mặt bàn, ghế, sàn nhà bằng xà phòng hoặc các chất tẩy rửa thông thường.
- Thực hiện tốt vệ sinh ăn uống, bảo đảm sử dụng nước sạch trong sinh hoạt hằng ngày.
- Không đến nhà trẻ, trường học, nơi các trẻ chơi tập trung trong 7 - 10 ngày đầu của bệnh.
- Không cho trẻ tiếp xúc với người bệnh hoặc nghi ngờ mắc bệnh. Khi phát hiện trẻ có dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất để được khám và điều trị kịp thời.
                                                                                                                                 Phòng khám Nhi & Phòng KSNK- Bệnh viện Đa khoa Hoàn Hảo